کودکان کام شکری

شاید کودکی که بر روی لبانش آثار بخیه و جراحت وجود دارد را دیده باشد این چهره امکان دارد شما را به یاد کودکان کام شکری بیندازد.

تولد نوزاد با این شکل احساس نگرانی را برای والدین ایجاد می‌ کند در این مقاله با کودکان کام شکری شما را بیش تر آشنا می کنیم.

همانطور که از اسمش مشخص است یک شکاف در مناطق اطراف لب که با آن کام گفته می شود می تواند چهره نوزاد را تحت تاثیر قرار دهند.

کام قسمتی از حفره دهانی است که بینی را از دهان جدا می کند و دارای دو بخش نرم و سخت است.

قسمت سخت کام جلو تر از نرم کام قرار دارد و قسمتی استخوان شکل است، نرم کام بخش گوشتی آن و زبان کوچک از آن آویزان شده است.

سخت کام به زبان کمک می کند که در غذا جویدن نقش داشته باشد تا بتواند غذا را در خود نگه دارد.

همچنین در کام بستری را در قسمت بینی به وجود می‌ آورد تا هوا بتواند از آن عبور کنند، نرم کام توانایی حرکت را دارد و کاملا انعطاف پذیر است.

تمامی اجزای حفره دهانی در تولید صدای گفتاری نقش کرده اند و تغییر مسیر هوا بر روی آن ها تاثیر گذار است.

شکاف لب یا همان بازشدگی لب که در برخی از مواقع به آن شکاف کام هم گفته می شود، کاملا اتفاقی میفتد.

زمانی ایجاد می شود که ساختار صورت در جنین به صورت کامل اصلاح نمی‌ شود، به شکل گیری لب در هفته چهارم بارداری به وقوع می ‌پیوندد.

در جریان رشد جنین، بافت بدن به واسطه سلول ها شکل می گیرد و از طرف به سمت وسط می آیند و اعضای صورت مثل دهان و لب ها را می دهند اگر این سلول حین بارداری به طور کامل به هم وصل نشود.

این شکاف ایجاد می ‌شود این شکاف می تواند کوچک یا بزرگ باشد، شکاف در لب می تواند در یک طرف یا هر دو طرف لب یا در وسط شکل گیرد.

همچنین کودکانی که شکاف لب دارند، شکاف کام آن ها هم دیده می شود.

شکل گیری کام در هفته ششم تا نهم بارداری انجام می شود، زمانی که بافت های تشکیل شده در دوران بارداری به هم نمی رسند شکاف ایجاد می گردد.

برخی نوزادان در هر دو قسمت سخت کام و نرم کام شکافی ایجاد می‌ شود و در برخی دیگر تنها در قسمت سخت این اتفاق می افتد.

دلایل شکاف کام و لب

بیشتر شکاف کام و لب در بعد از تولد تشخیص داده می‌ شود.

حتی گاه در آزمایشات بارداری و در زمان سونوگرافی های سه بعدی و پیشرفت این شکاف ها قابل تشخیص نیستند، شکاف کام و لب به شکل های زیر دیده می شود.

ناحیه لب و کام که در هر دو صورت و درسم هر دو سمت صورت قابل مشاهده است که به صورت یک سوراخ کوچک در لپ و لب مشاهده خواهد بود که به سمت لثه می رود و راه پیدا می کند.

در ناحیه کامل مشکلاتی را به وجود می آورد نوعی دیگر از شکاف وجود دارد که به آن شکاف زیر موکوزی می گویند شکاف که تشکیل می شوند.

توسط لایه ها پوشانده می شود این شکاف در بدو تولد قابل تشخیص نخواهد بود و هیچ نشانه ای ندارد.

ولی با گذشت زمان و بالا رفتن سن کودک این مشکلات ایجاد می شود علائم شکافت عبارت هستند از:

• اختلال بلع در کودکان
• مشکلات در قلب و خروج غذا و آب از بینی
• صدای تو دماغی
• عفونت گوش مزمن

پیشگیری از شکاف کام یا لب

از آنجایی که معمولاً در هر صورت پیشگیری مؤثرتر از درمان است، توصیه می شود، اقدامات پیشگیرانه در خصوص بروز این عارضه انجام شود و تا حد امکان از بروز این نقص مادرزادی جلوگیری شود.

• مراجعه و مشاوره با متخصص قبل از بارداری
• انجام معاینات و بررسی مشکلات ژنتیکی قبل از بارداری
• مصرف اسید فولیک در دوز و مقدار مناسب برای چندین ماه قبل از بارداری
• داشتن دوران بارداری سالم، با رژیم غذایی مناسب و به دور از استرس های محیطی
• انجام تست های غربالگری دقیق قبل و بعد از بارداری در زمان های مشخص به ویژه برای مادرانی که زمینه ژنتیکی شکاف لب یا کام دارند.
• انجام اسکن آنومالی برای جنین در افرادی که مشکوک به این نقص هستند.
• انجام سونوگرافی سه بعدی در مادرانی که مستعد داشتن چنین نوزادی هستند می تواند بسیار کمک کننده باشد و وضعیت کام یا لب جنین را به خوبی به والدین نشان دهد.

درمان شکاف کام یا لب

این نقص تا چندین سال پیش درمان خاصی نداشت و کودکان کام شکری تمام عمر خود را با مشکلات ناشی از این عارضه سپری می کردند.

امروزه پیشرفت های مختلف علم پزشکی موفق به ارائه راهکارهای درمانی موثر برای رفع این عارضه شده است.

توانسته اند نگرانی والدین این نوزادان را برطرف کنند.

اگرچه تشخیص این عارضه بسیار دشوار و در برخی موارد غیرممکن است، اما درمان ها از بدو تولد آغاز می شود و در برخی موارد تا سنین نوجوانی ادامه می یابد.

یکی از رایج ترین روش های درمانی برای از بین بردن این عارضه جراحی است.

معمولاً درمان های انجام شده برای این نقص به صورت تیمی، یعنی زیر نظر چند پزشک و تکنسین مختلف انجام می شود و هدف از بین بردن مشکلات گفتاری، تغذیه ای، تلفظی و زیبایی کودکان است.

پزشکانی که در جراحی برای این بیماری همکاری می کنند، جراح پلاستیک، متخصص گوش و حلق و بینی، متخصص کودکان و دندانپزشک یا ارتودنتیست هستند.

معمولاً پس از جراحی، روانشناس و گفتار درمانگر نیز در این درمان شرکت می کنند و به روند بهبودی آن کمک می کنند.

مراقبت های بعد از جراحی شکاف کام

پس از جراحی شکاف کام، رعایت یک سری نکات به بهبود سریعتر کودک کمک می کند:

سعی کنید محل جراحی را تمیز نگه دارید و به طور مرتب پانسمان را تعویض کنید تا از عفونت جلوگیری شود.

هنگام غذا دادن به او از پستانک های نرم استفاده کنید تا به محل جراحی آسیب نرسانید.

داروهای تجویز شده توسط پزشک را به طور مرتب به او بدهید.

مراقب باشید دست های نوزاد به محل جراحی برخورد نکند زیرا ممکن است باعث آسیب بیشتر به نوزاد شود.

ممکن است نوزاد در اثر جراحی برای مدتی دچار مشکلات تنفسی شود. بنابراین در این مورد با پزشک او مشورت کنید و به تنفس او توجه کنید.

عوارض جانبی شکاف کام و لب

کودکانی که با این مشکل مواجه می‌ شوند یکسری عارضه برای آنها به وجود می آید بستگی به نوع و شدت آن دارد.

مشکل در غذا خوردن از مشکلاتی که بعد از تولد به وجود می آید.

بیشتر نوزادانی که دارای شکاف لب هستند از سینه مادر در زمان شیر خوردن دچار مشکل می‌شوند و وممی‌توانند عمل مکیدن را انجام بدهند.

به عفونت گوش اگرچه به نظر می رسد، فاصله گوش تا کام زیاد است ولی کودکان با این شکاف دچار مشکلات می شوند.

دلیل این اتفاق وجود شیپور استاش است، این شیپور لوله هایی است که فشار هوا را در دو طرف گوش متعادل می کند.

شنوایی کودکانه و باید به صورت دوره‌ای چک شود و تحت نظر پزشک متخصص انجام شود.

اگر مشکلات دندان ادامه پیدا کند، رشد دندان امکان دارد تحت تاثیر آن قرار بگیرند.

مشکلات گفتاری نقش بسیار مهمی در تولید صدا دارند و رشد تار در کودکانی که دارای شکاف کام هستند را تحت تاثیر قرار می دهد با توجه به شکلی که در ناحیه کامپیوتر می شود.

در زمان صحبت کردن، مسیر ورود هوا تغییر می‌ کند و با صدای کودک هم تحت تاثیر آن قرار می گیرد و حالتی تو دماغی به خود می‌ گیرد.

مشکلات دوره درمانی کودکان که شکاف کام و لب دارند، شرایط مراقبتی خاصی را احتیاج دارند.

برخی از این کودکان در آینده اعتماد به نفسشان کاهش پیدا می ‌کند و مشکل در روابط اجتماعی و روی آنها به وجود می‌ آید که روانشناس در زمینه می‌ تواند نقش موثری بر بالا بردن تمرکز نفس کودک داشته باشد.

کودکان دارای شکاف کام یا لب در تغذیه اولیه به شدت مشکل داشته و توانایی دریافت شیر از سینه مادر و شیشه شیرهای معمولی را نخواهند داشت.

این اتفاق در نوزادان مبتلا به شکاف لب بسیار پررنگ تر می باشد و به منظور تغذیه آنها باید از سر شیشه های مخصوص استفاده کرد.

روش شیر دادن در این نوزادان کمی متفاوت تر از حالت های عادی می باشد و در صورت رعایت نکردن آن می تواند منجر به ایجاد خفگی در نوزاد گردد.

تغذیه در نوزادان کام شکری

برخی از کودکان کام شکری، مشکلاتی در تغذیه برای آن ها به وجود می آید.

در اوایل شیردهی امکان دارد شیر از بینی آن ها خارج شود.

کودکی که شکاف لب دارند، مشکل چندانی در تغذیه از طریق شیر مادر نخواهد داشت.

مادر باید در موقعیتی قرار دهد که کودک بتواند قسمت نوک سینه را با قسمتی که لب ها سالم است، بگیرد.

نحوه شیردهی با توجه به مشکل کودک در بیمارستان آموزش داده می شود.

در زمان شیردهی کودک و مادر باید ارتباط خوبی داشته باشند.

حتما در زمان تفریق با کودک صحبت کنید او را نوازش کنید و احساسات لطیف مادرانه را به او القا کنید.

عوامل خطر

تاریخچه خانوادگی والدینی که در خانواده آن ها فردی یا افرادی دچار این مشکل هستند به احتمال زیاد صاحب فرزندی با این عارضه می شود.

مواجه با مواد آسیب رسان در زمان بارداری مثل مصرف الکل و استعمال دخانیات یا سیگار به واسطه مادر در بارداری می ‌تواند احتمال وجود شکاف کام و لب را در نوزاد افزایش دهد.

داشتن دیابت نشان می دهد مادرانی که دیابت بارداری و یا دیابت قبل از بارداری را تجربه می‌ کردند، احتمالاً نوزادی با این مشکل اختلال را به وجود می‌ آورد.

داشتن اضافه وزن در زمان بارداری تاثیر مستقیمی بر این قضیه می‌ گذارد.

مادرانی که دارو های خاصی را برای کنترل بیماری های خاص مثل درمان صرع مصرف می کنند، در سه ماه اول بارداری خود و مصرف این داروها را باید زیر نظر پزشک قطع کنند.

میزان شیوع شکاف کام و لب

بر اساس آمار مراکز کنترل بیماری‌ها ارسال حدودا ۲۶۵۰ نوزاد با این اختلال به دنیا می آیند.

این آمار نشان می دهد که میزان اهمیت توجه درمانگران به شکاف، کاملا با تمام وجود شکاف یا لب های شکری در پسران به مراتب بیشتر از همچنین شکاف کام در دختران هم شایع می باشد.

زیرا احتمال اینکه صاحب فرزندی با شکاف لب شوند را بالا می برد.