اختلال بلع در کودکان

اختلال بلع در کودکان بیماری‌ است که مانع از بلع راحت مایعات و غذاها توسط کودک می‌شود.

به طوری که گلوی او همیشه هنگام غذا خوردن درد می‌کند یا بدون هیچ دلیلی احساس درد و سوزش دارد.

به طور دقیق‌تر، در کودکانی که در بلع مشکل دارند، غذا نمی‌تواند به راحتی از گلوی آنها عبور کرده و وارد مری شود.

این بیماری در کودکان شایع است و به دلیل عوامل مختلفی رخ می‌دهد، اما دلیل اصلی آن عفونت در گلو است.

در این مقاله، روش‌های مختلف درمان اختلال بلع در کودکان را بررسی خواهیم کرد و به شما در بهبود بیماری فرزندانتان کمک خواهیم کرد.

علائم نشان دهنده اختلال بلع در کودکان

گاهی اوقات والدین به دلیل ناتوانی کودکان در بیان مشکلات پیش آمده خیلی دیر متوجه اختلالاتی می شوند.

ممکن است برای آنها اغلب آزار دهنده و محدودیت آفرین باشد.

یکی از مشکلاتی که ممکن است کودکان با آن مواجه شوند، اختلال بلع است.

کودکانی که با این عارضه مواجه هستند، بسیار آهسته غذا خورده و تلاش بسیار زیادی برای فرو بردن لقمه خواهند داشت که اغلب بی‌ نتیجه و ناموفق خواهند بود.

کودکان در سنین پایین‌ تر اگر با مشکل بلع مواجه باشند، هماهنگی بین مکیدن و بلعیدن را نداشته و برای قورت دادن مایعات نیز به مشکل بر می‌ خورند.

کودکانی که با اختلال بلع مواجه هستند، دائماً دچار حالت تهوع شده و حین غذا خوردن این عارضه تشدید می شود.

حتی آنها نمی‌ توانند خوراکی‌ های کوچک و مایعات را به آسانی مصرف کنند و بلعیدن برای آنها کاری بسیار دشوار خواهد بود.

اگر کودکان هنگام غذا خوردن دچار سرفه یا حالت خفگی شوند، باید به مشکل در بلع آنها مشکوک شوید.

احتمالاً این کودکان دائماً احساس احتقان و گرفتگی در قفسه سینه داشته و یا با عفونت‌ های مکرر تنفسی مواجه می شوند.

اگر هنگام غذا خوردن متوجه صدای خس خس یا خورخور در کودکان می شوید، باید عملکرد آنها را هنگام بلع دقیق‌ تر بررسی کنید.

ممکن است کودکان دائماً تف کردن را تکرار کرده و دچار استفراغ مکرر می شوند.

اگر کودکان یک یا چند مورد از موارد گفته شده را به صورت همزمان دارا باشند، حتماً به پزشک مراجعه کنید.

اگر علت اختلال بعل در کودکان پیدا شود، بهترین روش‌ های درمانی انجام می‌ پذیرد.

علت اختلال بلع کودکان

• شکاف لب (لب شکری) یا شکاف کام
• ناهنجاری‌ها یا مشکلات دندانی
• بزرگی زبان
• بیماری‌هایی مانند سکته مغزی، تومور، آسیب عصبی یا آسیب مغزی
• بزرگی لوزه‌ها
• وجود تومور یا توده در گلو
• مشکلات مربوط به رشد قبل از تولد استخوان‌های جمجمه و ساختارهای دهان و گلو
• فلج تارهای صوتی
• وجود اجسام خارجی در مری
• زایمان زودرس
• حساسیت دهانی

قطعاً کودکان جسمی ضعیف‌ تر و حساس‌ تر نسبت به افراد بزرگسال دارند.

ممکن است در مواجهه با انواع بیماری‌ ها واکنشات شدیدتری را در بدن آنها مشاهده کنید.

اگر کودکان با اختلال بلع مواجه شوند نه تنها این عارضه برای آنها سخت و غیر قابل تحمل است، بلکه بر تمام بخش‌ های بدن تاثیرات منفی خود را اعمال می‌ کند.

کودکانی که با شکاف در لب یا شکاف در کام متولد می شوند با طی کردن مراحل درمان ممکن است اختلال بلع را نیز تجربه کنند.

تا زمانی که این شکاف به طور کامل ترمیم نشود و بهبود پیدا نکند، این نوع اختلال با کودک همراه خواهد بود.

در اختلال بلع کودکان ناهنجاری‌ ها یا مشکلات دندانی نیز اثرگذار است.

اگر کودکان به صورت مادرزادی بزرگ بودن زبان را تجربه کنند یا انواع بیماری‌ ها و آسیب‌ های مغزی را پشت سر بگذارند، احتمال اینکه در بلع با مشکل مواجه شوند بسیار زیاد است.

در بلع سخت کودکان انواع تومورها و آسیب‌ های عصبی و مغزی نیز تاثیر گذار است و دیستوروفی عضلانی هم می‌ تواند علت دیگر اختلال بلع در کودکان باشد.

از دیگر دلایل اختلال در بلع کودکان باید به بزرگ بودن لوزه‌ ها اشاره کرد.

اگر تومور یا توده‌ ای در گلو وجود داشته باشد، بلع انواع خوراکی برای کودکان سخت و در مراحلی غیر ممکن می شود.

وجود اجسام خارجی در مری و یا نارس بودن نوزادان و هرگونه حساسیت‌ های شدید دهانی بر اختلال بلع اثرگذار است که از مهمترین علل این عارضه به شمار می‌ آیند.

همانطور که می‌بینید، علل زیادی وجود دارد که می‌تواند باعث اختلال بلع در کودکان شود.

شناسایی علت اصلی این مشکل کمک زیادی به درمان کودک می‌کند. این تشخیص توسط متخصص اطفال انجام می‌شود.

بسیاری از والدین این علائم را جدی نمی‌گیرند و از مراجعه به پزشک خودداری می‌کنند. این افراد باید بدانند که با این کار، فقط سلامت فرزند خود را به خطر می‌اندازند.

راه‌ های تشخیص اختلال بلع

زمانی که والدین متوجه می شوند کودکان در بلع انواع خوراکی با مشکل مواجه هستند، نیاز است که به پزشک متخصصی همچون دکتر سمانه عبدالمحمدی مراجعه کرده تا معاینات دوره ای کودکان انجام پذیرد.

پزشکان می‌ توانند غذا خوردن کودکان را بررسی کرده و سوالاتی از والدین پرسیده می شود که به تشخیص پزشک کمک خواهد کرد.

اگر پزشک به عفونت ریه مشکوک شود، فرزند شما به متخصص بیماری‌های عفونی یا متخصص ریه ارجاع داده می‌شود.

اگر فرزند شما قبلاً به متخصص مراجعه کرده و در حال حاضر تحت درمان است، نیازی به ارجاع او به پزشک دیگری نیست.

در قدم اول پزشک دهان، گلو و مری کودکان را ارزیابی می‌ کند و در صورت نیاز انواع آزمایشات و تصویربرداری‌ های دقیق انجام می شود.

یکی از روش‌ های تخصصی برای بررسی اختلال بلع در کودکان تصویربرداری با اشعه ایکس است.

متخصصان می‌ توانند با استفاده از اشعه ایکس سری تصاویر دقیق از دهان و گلوی کودکان دریافت کنند.

می‌ توانند این محدوده را با جزئیات بیشتر بررسی کنند و علت این اختلال، مشخص می شود.

در موارد دیگر پزشکان با تصویربرداری از طریق آندوسکوپی هم می‌ توانند، اطلاعات لازمه را دریافت کنند.

روش آندوسکوپی یک لوله بسیار کوچک و البته منعطف که به لنز دوربین و نور مجهز است، از طریق حلق به سیستم گوارشی وارد می شود.

در طول آزمایش، پزشک ممکن است از گلو، مری و معده کودک شما نمونه‌های بافتی برای آزمایش بگیرد.

در چنین موقعیتی اگر کودکان نتوانند به درستی با پزشک همکاری کنند، تحت بیهوشی قرار گرفته تا تصاویر لازم از بخش داخلی دهان، گلو، مری و معده دریافت شود.

اگر پزشکان به نمونه مشکوک بر بخورند با انجام بیوپسی یا نمونه برداری از بخش مورد نظر، می‌ توانند علت مشکل را دقیق‌ تر ارزیابی کنند.

آزمایشات دیگری که برای بررسی و ارزیابی اختلال بلع کودکان انجام می شود، مانومتری مری است.

پزشک یک لوله کوچک با فشارسنج را از طریق دهان کودک شما وارد مری کودک شما می‌کند و فشار مری کودک شما را بررسی می‌کند.

این روش می‌تواند نشان دهد که غذا چقدر خوب از مری کودک شما عبور می‌کند. در طول این آزمایش از دارو (آرام‌بخش) برای کمک به آرامش کودک و جلوگیری از درد استفاده می‌شود.

روش دیگر لارنگوسکوپی است که تحت بیهوشی عمومی انجام می شود.

متخصصان می‌ توانند هرگونه مشکلات مربوط به حلق و حنجره را در کودکان بررسی کنند.

درمان اختلال بلع کودکان

اگر ضمن انجام سایر روش‌ های تشخیصی، پزشک متوجه شود که کودکان با اختلال بلع مواجه هستند، بهترین شیوه درمانی را در پیش گرفته تا بتوانند این مسئله را به طور کامل بهبود دهند.

روش‌های مختلفی برای درمان اختلالات بلع وجود دارد و بسته به شرایط کودک و شدت مشکل، بهترین نوع درمان انتخاب و روند درمان آغاز می‌شود.

انتخاب روش درمانی مناسب پس از معاینه کودک یا نوزاد توسط متخصص گوش و حلق و بینی انجام می‌شود.

سن کودکان و سلامت کلی و سوابق پزشکی کودک در روند درمان این اختلال تاثیرگذار است.

پزشکان شدت بیماری و نوع عارضه را ارزیابی کرده تا بتوانند بهترین شیوه درمانی را در پیش بگیرند.

در ادامه وضعیت جسمانی کودکان بررسی می شود تا پزشک تشخیص دهد که که آیا می‌ توانند از انواع دارو استفاده کنند و یا خیر.

اگر نیاز باشد عمل های جراحی خاص انجام می پذیرد.

در این خصوص پزشکان با والدین صحبت می‌ کنند تا نظر یا اولویت آنها را نیز جویا شوند.

در چنین شرایطی انتخاب بهترین روش درمانی برای پزشک آسان‌ تر شده و کودکان نیز می‌ توانند با کمترین عوارض از اختلالات ناشی از بلع نامناسب رها شوند.

اگر کودکان به صورت ناگهانی دچار مشکل در بلع شوند، احتمال اینکه شیء ای در مری آنها به دام افتاده باشد وجود دارد.

اگر همزمان با بلع سخت، کودکان تب کنند ممکن است با بیماری های عفونی مواجه شده و نیاز است که درمان به صورت اورژانسی و فوری انجام پذیرد.

گفتاردرمانی برای مشکلات بلع در کودکان

روش دیگر برای درمان اختلال بلع کودکان، گفتار درمانی یا کاردرمانی است.

درمانگر بر اساس شرایطی مانند سن، شدت مشکل و غیره، برنامه درمانی را تنظیم می‌کند و جلسات گفتاردرمانی را بر اساس آن برگزار می‌کند.

درمانگران می‌ توانند با تمریناتی که به کودکان می‌ دهند، بلع را برای آنها راحت‌ تر کرده و تکنیک‌ های صحیح غذا خوردن را به آنها آموزش می‌ دهند.

تغییر رژیم غذایی برای اختلالات بلع در کودکان

تغییر رژیم غذایی یکی از موثرترین روش‌های غیرجراحی برای درمان اختلال بلع در کودکان است.

شما می‌توانید با تهیه غذاهای نرم و گرم مانند پوره‌ها، فرزندان خود را به غذا خوردن علاقه‌مند کنید، زیرا در برخی موارد، مشکلات بلع در کودک تنها به دلیل بی‌میلی او به غذا خوردن ایجاد می‌شود.

تمامی متخصصانی که در زمینه کودکان فعالیت دارند به والدین توصیه می‌ کنند که برای بهبود اختلال بلع کودکان به هیچ عنوان از مایعات رقیق استفاده نکنند.

برای کودکانی که با این اختلال مواجه هستند، غذاهای کاملاً پوره شده و نرم و البته مایعات غلیظ مناسب‌ تر است.

دقت کنید که در این دوران اهمیت تغذیه کودکان بسیار بالا می باشد.

اگر متوجه می شوید که کودکان با بلع نامناسب مواجه هستند، به هیچ عنوان سوراخ شیشه شیر آنها را گشاد نکنید.

باعث خفگی آنها شده و می‌ تواند مهارت تغذیه‌ ای و گفتاری کودک را در آینده با مشکل مواجه کند.

فراموش نکنید که تا قبل از چهار ماهگی به هیچ عنوان مجاز به دادن انواع خوراکی به جز شیر به کودکان نخواهید بود.

در این دوره، کودکان آمادگی لازم برای هماهنگی بلع انواع غذا را نداشته و احتمال خفگی زیاد است.

هر چند که ممکن است در آینده با مشکلات بلع مواجه شوند.

تمرین دادن کودک برای اختلالات بلع در کودکان

روش دیگر برای پیشگیری و درمان اختلال بلع در کودکان، تمرین دادن کودک است.

می‌ توانید از سنین پایین اشیا و وسایل ایمن و کاملاً بی‌ خطر را در اختیار کودکان قرار داده تا با شناخت دهانی و جویدن آنها مهارت بلع را یاد بگیرند.

باید به کودکان اجازه دهید که با غذای خود بازی کنند و هنگام غذا خوردن به هیچ عنوان بر مسئله کثیف شدن و ریخت و پاش آنها زوم نکنید.

دارودرمانی برای اختلالات بلع در کودکان

امروزه داروهای مختلفی برای تسکین و بهبود مشکلات بلع در کودکان تولید شده است.

پزشک ممکن است پس از معاینه کودک، مصرف دارو را توصیه کند.

روش‌های خانگی برای درمان اختلال بلع در کودکان

اگر مشکلات بلع در کودکان حاد نباشد و فقط به دلیل عفونت گلو باشد، می‌توان درمان خانگی برای بلع دردناک در کودکان انجام داد.

از جمله این درمان ها می‌توان به غرغره کردن با آب نمک، سرکه یا نوشیدن مخلوط عسل و لیمو اشاره کرد.

نوشیدن چای بابونه یکی دیگر از راه‌های درمان اختلالات بلع در کودکان است که در طب سنتی شناخته شده است.

جراحی برای اختلالات بلع در کودکان

اگر مشکلات بلع مربوط به نقص یا انسداد فیزیکی در حلق یا مری باشد، باید برای درمان آن جراحی انجام شود.

جراحی آندوسکوپی نوعی جراحی است که برای حل مشکل انسداد در حلق یا مری استفاده می‌شود.